Ни өчен үз ВИЧ-статусыңны белергә кирәк?

Фото: Чулпан Гыйсмәтуллина, "ЯҮ"

Сәламәтлегең кадерле – аны тикшерүдән курыкма!

 Һәр елны 8 июльдә Россиядә Бөтенроссия ВИЧ-тестлау көне билгеләп үтелә. Бу дата – үз сәламәтлегең турында уйланырга һәм ВИЧ-ка бушлай, серлелек шартларында тикшерү үтәргә мөһим сәбәп. Көннең максаты – халыкны ВИЧ-инфекциясе турында хабардар итү, даими тикшеренүгә этәрү һәм бу авыру белән бәйле стигманы киметү. 

Ни өчен үз ВИЧ-статусыңны белергә кирәк?

 ВИЧ (кеше иммун җиткелексезлеге вирусы) – кешенең иммун системасына зыян салучы вирус, ул организмны төрле инфекцияләргә һәм авыруларга бирешә торган итә. ВИЧны дәваламаса, ул СПИДка (киләсе иммун җиткелексезлеге синдромы) – ВИЧ-инфекциясенең соңгы стадиясенә китерергә мөмкин.

Үз ВИЧ-статусыңны белү – сәламәтлекне саклауга беренче һәм иң әһәмиятле адым.

 ВИЧ яки СПИД турында ишетмәгән кеше дә юктыр. Ләкин җәмгыятьтә әле дә ВИЧ-инфекциясе белән бары тик гомосексуалистлар һәм наркоманнар гына авырый дигән стереотип яши. Чынлыкта исә бу алай түгел – хәзер ВИЧ имин тормышлы кешеләр арасында да еш очрый.
Кешенең тышкы кыяфәтеннән аның авырумы-юкмы икәнен белеп булмый. Бердәнбер ышанычлы ысул – ВИЧка тикшерү үтү.

Үз статусыңны белү сиңә нәрсә бирә?

•    Куркулардан һәм билгесезлектән котылырга ярдәм итә. Тормышта ВИЧ йоктыру куркынычы булган хәлләр булса, тест вирус организмга эләккәнме-юкмы икәнен ачыкларга булышаә. Үзлегеңнән авырумы-юкмы икәнен аңлап булмый, чөнки ВИЧ йоктыру сизмәстән бара.
•    Вакытында антиретровирус терапия башларга һәм СПИД үсешен булдырмаска мөмкинлек бирә. Диагноз никадәр иртә куелса, гомерне озайту һәм аның сыйфатын яхшырту мөмкинлеге шулкадәр зур. Бүгенге көндә бу хәтта уңай ВИЧ-статусы белән дә мөмкин.

•    ВИЧ- инфекциясен башка кешеләргә йоктыруны кисәтергә ярдәм итә.

Үз ВИЧ-статусыңны белер өчен иң гади ысул – медицина учреждениесендә кан анализы тапшыру. Илебездә ВИЧка тестны яшәү урынындагы теләсә нинди сәламәтлек саклау оешмасында яки СПИД белән көрәш һәм профилактика үзәкләрендә бушлай тапшырырга була.
Кемгә ВИЧ-тестлау уздырырга киңәш ителә?

ВИЧ-тестлау җенси тормыш алып баручы барлык кешеләргә дә тәкъдим ителә, аеруча партнёрлар саны күп булса яки партнёрыгызның ВИЧ-статусына ышанмасагыз. Шулай ук тестлау түбәндәгеләргә кирәк:

•    йөкле хатын-кызларга;
•    инъекцион наркотик кулланган кешеләргә;
•    җенси юл белән таралучы башка авырулар булган кешеләргә;
•    кан белән контактта булган медицина хезмәткәрләренә.
 

Кайда ВИЧка тест тапшырырга?

ВИЧка тестны яшәү урынындагы поликлиникаларда, шулай ук  СПИД белән көрәш һәм профилактика үзәгендә бушлай тапшырырга була.

Тестлау алдыннан сезгә консультация тәкъдим ителәчәк, анда ВИЧ-инфекциясе, аның таралу юллары һәм профилактикасы турында сөйләячәкләр, сорауларыгызга җавап бирәчәкләр.

Тест ясатудан курыкмагыз!

Күп кешеләр уңай нәтиҗәдән куркып, ВИЧка тест тапшырырга курка. Ләкин онытмагыз: ВИЧ – хөкем түгел. Хәзерге медицина ВИЧ белән яшәүчеләргә озын һәм тулы канлы гомер кичерергә мөмкинлек бирә.

8 июль – барыбызны да үз сәламәтлегебез турында уйланырга, ВИЧка тестлану үтәргә чакыру көне. Кичектермәгез! Үзегезне тикшерегез – ышану белән яшәгез!