Яшел Үзән

КҮМӘК ЭШ ТӘ ОТЫШЛЫ

Күмәк хуҗалыкларга, ягъни колхозларга ясин чыктык инде без. Күпләр шуларны, терсәкләрен тешләрдәй булып, сагыналар да, әмма соң инде хәзер. Аларны тарату белән бергә югалтуларны күп кичерде авыл. Мисалга, ничәмә еллар тупланган хезмәт тәҗрибәсенең дә юкка чыгуы - үкенеп башларны орырдай зур югалту икәнлеге бәхәссез. Дөрес, элеккечә күмәкләшеп эш алып баручы...

Күмәк хуҗалыкларга, ягъни колхозларга ясин чыктык инде без. Күпләр шуларны, терсәкләрен тешләрдәй булып, сагыналар да, әмма соң инде хәзер. Аларны тарату белән бергә югалтуларны күп кичерде авыл. Мисалга, ничәмә еллар тупланган хезмәт тәҗрибәсенең дә юкка чыгуы - үкенеп башларны орырдай зур югалту икәнлеге бәхәссез. Дөрес, элеккечә күмәкләшеп эш алып баручы хуҗалыклар, берничә генә булса да, бар әле районда. Аларның базар икътисады дип аталган хәзерге заман көрәш кырында исән-имин яши алуларына әлеге дә баягы колхозлар вакытында тупланган тәҗрибә дә нигез бирәдер, мөгаен.

Һәрхәлдә, Тау Иле авылында оешкан хуҗалык менә шул күмәклек биргән мөмкинлекләрдән оста файдалана. Әйтик, үз ихатасында сыерлар тотып, сөт сатып, дөнья күрүче аерым кеше аны литрын, иң күбендә, 10 сумнан тапшыра ала. Ә хуҗалык исә 1 литр сөтен (майлылыгына карап) 13,26 - 12,94 сумнан бирә. Аерма нидән икәнлеген аңлавы кыен түгел: хуҗалык үзенең товарын сөт заводына турыдан-туры сатса, фермер үзенекен арадашчыга бирергә мәҗбүр... Ни генә димә, күмәклектә - көч дигән мәгънәле сүзне дә инкарь итеп булмый бит. Шул ук чәчүне алыйк. Язның бер көне ел тудыра дигән борынгылар. Урып-җыюда да шундый ук өлгергәнлек таләп ителә. Бу эшләрне тиз башкарып чыгарга комбайн-трактор кебек техникалар кирәк. Аерым фермер ай-һай ала алырмы икән андый кыйммәтле машиналарны? Чынында мөстәкыйль эш башлаганнар еш кына шушы хуҗалыкка ярдәм сорап мөрәҗәгать итәләр икән.
Бу мәгълүматларны безгә «Тау Иле» күмәк хуҗалыгы рәисе Әмир Заһидуллин җиткерде. Аның белән танышып әңгәмә башлагач, яшерен батырын түгел, беренче итеп хуҗалыкта эшләүчеләрнең хезмәт хакларын белештек. Узган ел ул, уртача исәпләгәндә, аена 9800 сум тәшкил иткән. Төгәлрәк алганда исә, мисалга, сыер савучыларныкы - быелгы айларда 12-13 мең сумга җиткән. Бу турыда соравыбызның сәбәбе шунда: шәһәр предприятиеләре, гадәттә, хәлләре мактанырлык булмагач, эшкә ничек түләүләрен әйтмиләр. Биредәгеләрнең менә шулай турыдан-туры ачык сөйләшүләре - эшләренең уңышлы баруыннан, билгеле.
«Тау Иле» хуҗалыгы үзе җыйнак хуҗалык - 920 гектар җир биләмәсе бар аның. «Күгәй» күмәк хуҗалыгыннан 1997 елда аерылып башка чыккан ул. Шуннан бирле илдәге кризис давылларына бирешмичә яши Тау Иле халкы.
Хуҗалык игенчелек һәм терлекчелек белән шөгыльләнә. Маллары шактый: җәмгысы 460 башка җиткән. Шуларның 150се савым сыеры икән. Сыерлары таза, узган ел уртача 3400 кило сөт биргән. Үрчем дә әйбәт бара: менә март аенда гына 32 сыер бозау китереп, сөендергән халыкны.
Билгеле, фермадагы уңыш - терлекчеләрнең тырыш хезмәте нәтиҗәсе. Рәис әйтүенчә, сыер савучы Люция Федорова, Нурия Шәйхетдинова, Алсу Мөхетдинова һәм симертүдә эшләүче Дания Шәрәфиева, Елена Ильясова кебек хезмәткәрләрнең фидакарь тырышлыгын үрнәккә куярлык. Терлекчелектәге үзенчәлекне дә әйтте рәис: фермаларга бернинди дә техника кертмиләр икән. Анда мал караучы егетләр: Рафаил Хөснетдинов, Петр Федоров, Фәрит Гафиятуллин бар эшне ат җигеп башкара, диде ул.
Хуҗалыкның, башка эшләрне алып барырга, ун берәмлек техникасы һәм өч йөк машинасы бар. Биредә Фидаил Шәйхетдинов, Зөфәр Садыйков, Саша Чиберев кебек уңган егетләр хезмәт куя.
«Тау Иле»ндә барысы 34 кеше эшли. Шуларны, теләкләренә һәм осталыкларына карап, төрлесен төрле тармакка билгеләргә кирәк. Менә шуны дөрес аңлаганда гына күмәк хуҗалыкта эш оешкан төстә бара, дип исәпли Әмир Мәхмүт улы. Билгеле, җаваплылык хисе тәрбияләнгән кешедә өмет бар. Үз эшенә бирелеп тырышканны күрсәтмәләр биреп аптыратасы да юк, ул үзе уйлап эшен алып бара.
- ... 2010 ел язында ашламаны да чәчкән чакта ук җиргә кертергә уйладым. Тагын берәр айдан соң кертсәк тә ярый иде аны. Әмма шулай бер очтан эшләп оттык. Үзегез дә беләсез, ул җәйдә китте корылык, җир кибеп катты. Әгәр соңарсак ягулык әрәм итеп, ашлама әрәм итеп йөрү генә булыр иде ул! - дип сөйләде Әмир Мәхмүт улы.
Бу отышның да очраклы түгеллеге аңлашыла. Эшенә җаны-тәне белән бирелгән җитәкчегә генә уңыш үзе елмая. «Тау Иле»некеләр уңган рәис белән лаеклы рәвештә горурлана ала.
Ильяс САЛИХҖАН

Нравится
Поделиться:
Реклама
Комментарии (0)
  • 22 апреля 2018 - 18:12
    Кушкапка уеннары УЕН кешелек белән бер яшьтә. Ул безне үстереп кенә калмый, интеллектны формалаштыра, дөньяга мөнәсәбәтне булдыра һәм мөмкин булган башка төрле күзаллаулар белән үзебезнең карашны яраклаштыра. Бу бик акыллы язылган кебек тоела, әмма уенның асылын чагылдыра.
    46
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 16:05
    Әтиеңә ышанып тормавың хәерле Улым әтисе белән күрешә алмаганына бик борчыла.
    22
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 14:50
    Сөйкемле сөяк Хөрмәтле газета укучыларыбыз, сезнең игътибарга, инде күпләрегез таныш булган Гөлнур Айзат иҗатын кабат тәкъдим итәбез. Бер сулышта укылучы әсәрләр авторы белән якыннанырак танышыгыз.
    34
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 13:01
    Ветеринарлар чаң суга Республика ветеринарлары чаң суга: куркыныч авырулар үтеп кермәсен өчен саклык чаралары күрергә кирәк.
    49
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 11:45
    Мин декрет ялында, ә мине эшемнән азат иткәннәр. Бу законлымы? – Юк, законлы түгел. Эш бирүче инициативасы белән йөкле хатын арасында хезмәт килешүе туктатылуга юл куелмый.
    21
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 09:59
    Тәрбия нигезе – иман Вакыт-вакыт берәр чара, бәйрәм уздырып, дер селкетеп алмасалар, Бакырчы буламыни соң инде ул?! Шунысы да мактауга лаеклы Бакырчы халкы үз казанында үзе генә кайнамыйча, тирә-як авылларда яшәүчеләрне дә җәлеп итә белә.
    85
    0
    2
  • 22 апреля 2018 - 08:45
    Мошенниклар кесәсенә 110 мең сум салганнар Яшел Үзәндә ике кеше интернет-ялган корбаны булган. Алар мошенниклар кесәсенә икесе бергә 110 мең сум акча салган.
    25
    0
    0
  • 22 апреля 2018 - 07:22
    Төзекләндерү компаниясе башлана Электр компаниясенең төп максаты – кулланучыларны ышанычлы, сыйфатлы һәм арзан электр белән тәэмин итү. Җиһазларны төзек һәм өзлексез эшләрлек халәттә тоту өчен ел саен техник хезмәт күрсәтү, төзекләндерү һәм модернизацияләү буенча планлы эшләр башкарыла.
    30
    0
    0
  • 21 апреля 2018 - 20:37
    Рафил Җәләлиев һәм Эльмира Гыйльфанова: Бу дуэтны махсус оештырмадык Гүя, язгы урманны таң калдырып, парлы сандугачлар сайрый…
    45
    0
    0
  • 21 апреля 2018 - 17:45
    Халык каршы Инде хәбәр иткәнебезчә, узган шимбәдә Осиново бистәсендә «АГК- 1» компаниясе вәкилләре халык белән очрашты.
    77
    0
    0
  • 21 апреля 2018 - 16:22
    ТОТАЛЬ ДИКТАНТ – 2018 14 апрель – гади шимбә генә түгел, «Тоталь диктант» язган көн буларак тарихка кереп калды.
    30
    0
    0
  • 21 апреля 2018 - 15:11
    Куренекле актрисанын йорэге туктады... 83 яшендэ совет халкынын ин яраткан актрисасы вафат булды.
    128
    0
    0
  • 21 апреля 2018 - 14:57
    Үзгәреш елы авырлыклары Хәзер авылларда эш булмагач яшьләр тизрәк читкә китү ягын чамалый.
    45
    0
    0
Реклама
  • 23 октября 2017 - 14:24
    Защити себя!
  • Тормышыгызда нәрсәләрне үзгәртер идегез?
    Проголосовало 5 человек
  • Мин авылны сайлыйм!
  • «Ашыгырга ярамый, без бит балаларны йөртәбез!»
  • Яшел Үзәндә төрле милләт балалары татар телендә шигырьләр укыды
  • «Дуслар чабышы» Маяк спорт комплексында узды
  • Бакырчыда Мәүлид бәйрәме
  • Яшел Үзән пассажир автотранспорт предприятиясендә ничек бәйрәм иттеләр?
  • Авыр атлетлар кабат Яшел Үзәндә
  • Бакырчыда каз өмәсе
  • Яшел Үзән полициясе бәйрәм итте (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • Газовикларның риск зонасына васильеволылар да эләгә
  • 19 апреля 2018 - 13:52
    Сабан туе көннәре билгеле булды
    Быел, халыкның иң яраткан һәм бүгенге көнгә килеп җиткән иң борынгы йола-бәйрәмнәренең берсе булган Сабантуй, Рамазан ае тәмамлангач булачак.
    779
    0
    2
  • 20 марта 2018 - 15:31
    Игътибар! Түбән Урысбага авыл җирлегенә сәркатип кирәк.
  • 1 ноября 2017 - 10:53
    БЕЗ СЕЗНЕ КӨТӘБЕЗ! Белдерүләрегезне 5-67-02 телефоны аша яки Гоголь ур, 23а йортына килеп калдыра аласыз.
Ночной режим