Яшел Үзән

Әтиләре сугыштан әйләнеп кайтучылардан күпсенмәгез

Хәзер матбугатта сугыш чоры балалары турында күләмле язмалар басыла. Монда без дә бар әле: 1938, 1939, 1940 елда туган сугыш чоры балалары. Минем әтием һәм сугыштан исән-сау кайткан абыйлар дошманны җиңгәнче көрәштеләр һәм Җиңү яулап кайттылар. Алар ахыргача сугышмаган булсалар, без кем кулында яшәгән булыр идек икән? Сугыштан күбесе яраланып,...

Хәзер матбугатта сугыш чоры балалары турында күләмле язмалар басыла. Монда без дә бар әле: 1938, 1939, 1940 елда туган сугыш чоры балалары.
Минем әтием һәм сугыштан исән-сау кайткан абыйлар дошманны җиңгәнче көрәштеләр һәм Җиңү яулап кайттылар. Алар ахыргача сугышмаган булсалар, без кем кулында яшәгән булыр идек икән?
Сугыштан күбесе яраланып, гарипләнеп кайтты бит. Безнең авылда исән кайтучылардан иң өлкәне әтием иде. 1898 елгы. 1926 елгы Сәлим абый Минһаҗев, Нуретдин абый Гыйләҗев, Габдрахман абый Сәгъдиевләр вафат инде.
Сугышка барып кергәнче әтием Суслонгер лагерында була. Ул андагы авыр хәлләрне сөйли иде. Ашауның каты-токы булуын, тифтан күпме кеше кырылуын, 5-6 км ераклыктан, барак төзү өчен, бүрәнәләр ташуын. Тәмам хәлдән тайдырып, сугышка озатканнар, араларында үлүчеләр дә күп булган. Әнием Мулла Илендә яшәүче Хәтимә (Көләч) белән товарный поездларга утырып, әтиемә ашарга илткән. Хәтимә апаның кызлары Хәлимә, Сәлимә апалар исән-сау. Әнием: «Салкын товарный поездларда итек эчендәге аяк бармакларыбызга кадәр оешып ката иде», - дип сөйли иде.
Әтием сугышта ике тапкыр яралана. Берсендә дошман пулясы аяк битеннән кереп, табаныннан чыга. Ул яралануында күрше Күгәй авылыннан Камалетдин абзый яралы солдатларны атка утыртып, ут эченнән алып чыга. Бу Днепр елгасы тирәсендә була, хәтерем ялгышмаса. Икенчеседә, 1945 елда, танктан сикереп төшкәндә (ул танковый частьта хезмәт иткән, пулеметчик) яралана. Пуля калак сөягенә эләгә, (чак кына күкрәгенә тими, әтием борылып кала). 5-6 ай госпитальдә ята. Авылга август аенда, урак өстендә генә кайтты. Миңа анда 6 яшь иде инде.
Тагын шуны әйтәсем килә: 1944-1945 елда сугышка алынучылар да җәннәт бакчасында, алтын бишектә ятмаганнар. Кан коеп, Ватан өчен сугышканнар.
Әти белән әни 1983 елда 12 сум пенсия алалар иде. Хөкүмәтебездән бер тиен дә сорамадык, өстенлекләр булмады. Кайсы елларда 2 тиенлек открытка да алганнары булмады.
Әйтәсе килгәнем шул: 1941-1945 елда туганнар гына түгел, 1938-1940 елларда туганнар да хөрмәтләүгә бик лаек.
Гөлфирә Маннапова.
Зур Өтәк

Нравится
Поделиться:
Реклама
Комментарии (0)
  • 23 февраля 2018 в 20:15
    Концертларга рәхим итегез! Бу көннәрдә республика районнарында Татарстанның сәнгать йолдызлары, танылган җырчылар, бию коллективлары халыкка концерт күрсәтә.
    32
    0
    0
  • 23 февраля 2018 в 16:44
    Белә идегезме? • 23 февраль көне Кызыл Армия оешкан дата итеп очраклы алына. Чынлыкта аның декретына яңа стиль белән 28 гыйнварда кул куела.
    23
    0
    0
  • 23 февраля 2018 в 14:28
    Аякны юрганга карап суза торган вакыт Күгәйдә тырыш, эшчән һәм киләчәкне алдан күреп яши торган халык гомер итә. Йорт-җирләре төзек һәм чиста. Кышын да шулай, җәен дә. Һәр йортта мул итеп мал-туарын асрыйлар, чебешен үрчетәләр, бакчаларын гөлбакча итеп тоталар. Шулай ук аларга бердәмлек тә хас. Чөнки нинди чуалчык үзгәртеп корулар чорында да алар үз хуҗалыкларын саклап калу өчен нык торды.
    106
    0
    1
  • 23 февраля 2018 в 12:01
    «Майский» котлый үзегезне! Кадерле Ватанны саклаучылар! Хөрмәтле Бөек Ватан сугышы, Кораллы Көчләр ветераннары, сугышчы- интернационалистлар, илебезнең булачак сакчылары!
    38
    0
    0
  • 23 февраля 2018 в 10:17
    Район башлыгы яшел үзәнлеләрне бәйрәм белән тәбрикли! Кадерле яшел үзәнлеләр! Сезне чын күңелемнән Ватанны саклаучылар көне белән тәбрик итәм!
    44
    0
    0
  • 23 февраля 2018 в 08:52
    Ватанны саклау – һәркемнең изге бурычы Тагын ике көннән илебез Ватанны саклаучылар бәйрәмен билгеләп үтәчәк. Илне саклау ул – илнең иминлеген саклау, димәк, бүген ветераннар, хәрбиләр яки ил алдында изге бурычын үтәп кайтучылар гына түгел, тыныч тормышта Ватаныбыз куәтен арттыручылар бәйрәме дә, дип уйлыйбыз. Ә сезнең өчен ул нинди бәйрәм, кадерле укучылар? Менә шундый сорау белән кайберләрегезгә мөрәҗәгать иттек.
    87
    0
    0
  • 23 февраля 2018 в 07:30
    «А.М.Горький исемендәге Яшел Үзән заводы» директоры бәйрәм белән котлый! Хөрмәтле горькийлылар, яшел үзәнлеләр һәм шәһәребез кунаклары! Кадерле Хәрби Көчләр ветераннар!
    41
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 15:12
    Кисәтүләрсез штраф Газоннарда һәм балалар мәйданчыкларында машина куйган яшел үзәнлеләргә кисәтүләрсез генә штраф салыначак.
    68
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 14:08
    Васильевода укый да, ял да итә беләләр Мәктәп – белем учагы.Укыйбыз да, язабыз да, белем алабыз. Бәйрәмнәр дә үткәрәбез.
    120
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 11:12
    Туган тел көнен норлатлылар да билгеләп узды Сандугач теледәй моңлы, Чишмәдәй чиста телем!
    150
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 09:28
    Мәскәү салкыннары Татарстанга килә 23-28 февральдә Россия башкаласында уртача температура нормадан 7-12 градуска кимрәк булачак.
    81
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 08:54
    2017 елда Татарстан авылларында модульле 53 кибет төзелде Авылларны кибетләр белән тәэмин итү буенча республика программасы узган елдан тормышка ашырыла башлады.
    63
    0
    0
  • 22 февраля 2018 в 08:30
    Норлат әфганчыларны җыйды "Әфган-йөрәк ярасы"- ел саен унбишенче февральдә Совет сугышчыларының Әфганстан җиреннән чыгарылган искә алу, хәтер көнен, шулай дип, атасак дөресрәк булыр иде.
    250
    0
    0
  • 23 октября 2017 в 14:24
    Защити себя!
  • Бакырчыда Мәүлид бәйрәме
  • Яшел Үзән пассажир автотранспорт предприятиясендә ничек бәйрәм иттеләр?
  • Авыр атлетлар кабат Яшел Үзәндә
  • Бакырчыда каз өмәсе
  • Яшел Үзән полициясе бәйрәм итте (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • Газовикларның риск зонасына васильеволылар да эләгә
  • Безнең кораблар Гарәп диңгезен иңли башлады
  • Маякта йозлэгэн казый жыелды. Нэрсэ булган???
  • МЕТЕОРда балалар өчен оештырылган ярыш
  • Юныс Сафиуллин белән очрашу кичәсе
  • 22 февраля 2018 в 12:50
    Илебез иминлеген саклаучыларны хөрмәтләп – чәчәкләр
    Ватанны саклаучылар көне - дан-шөһрәт, кыюлык һәм батырлыкны гәүдәләндерүче бәйрәм. Ул барлык ир-атлар тантанасы, чөнки туган җиребезне саклау аларның бурычы. Бу көнне Ватанны үзләрен аямыйча басып алучылардан саклаучыларны, бүгенге тыныч вакытта да әлеге бурычларын үтәүне дәвам итүчеләрне данлау гадәткә кергән. Хөкүмәтебез елдан-ел әлеге бәйрәмнең патриотик ягына игътибарны арттыра. Һәйкәлләрне, мемориалларны чәчәкләргә күмү күркәм традициягә әйләнде.
    87
    0
    1
  • 16 февраля 2018 в 10:32
    ТРЕБУЕТСЯ - администратор-кассир 1/2. 1500, соц.пакет, вахта. Деревня Исаково.
  • 6 февраля 2018 в 15:35
    Ачкычлар табылды Столичная 2а йортының бишенче подъезды янында ачкыч табылды⚠
  • 1 ноября 2017 в 10:53
    БЕЗ СЕЗНЕ КӨТӘБЕЗ! Белдерүләрегезне 5-67-02 телефоны аша яки Гоголь ур, 23а йортына килеп калдыра аласыз.