Яшел Үзән

Бәчек халкына сабырлык телибез

Көтмәгәндә районыбызның Түбән Урысбага авыл җирлегенә керүче Бәчек авылы бар халыкның игътибарын җәлеп итте. Битараф калып булмый шул андагы авыр хәлгә. Авылның иң тыныч җире булырга тиешле урыны - зират танытты аны. Төгәлрәк әйткәндә, шундагы кабер ташларының җимерелүе турындагы шомлы хәбәр борчуга салды безне. Татар авылында мондый хәлнең булуы мөмкинме...


Көтмәгәндә районыбызның Түбән Урысбага авыл җирлегенә керүче Бәчек авылы бар халыкның игътибарын җәлеп итте. Битараф калып булмый шул андагы авыр хәлгә. Авылның иң тыныч җире булырга тиешле урыны - зират танытты аны. Төгәлрәк әйткәндә, шундагы кабер ташларының җимерелүе турындагы шомлы хәбәр борчуга салды безне.


Татар авылында мондый хәлнең булуы мөмкинме дип аптырап, без аны карап кайтырга булдык. Башлап авыл читендәге зиратка бардык. Якынлашканда ул-бу булуы күренмәде. Матур итеп яшел төскә буялган тимер койма белән чикләнгән ул. Койма үзе төзек. Тик менә эчкә узгач, җимереклек күреп, туктап калырга мәҗбүр булдык. Мәрхүм Альберт Гафиатуллин исеме язылган кабер ташы нык ватылган иде. Ташның аскы өлеше җимерелгән, янында тагын өске өлешеннән кәтелгән зур-зур кисәкләр ята. Аннан да ерак түгел мәрхүм Мосәлия Габдуллина исеме язылган таш чардуганга терәтеп куелган иде. Ансының нигезенә беркетә торган аскы өлеше ватык иде.
Без тагын зиратны карап йөреп чыктык. Ташлары авышканнары барын бар иде, әмма болар кебек ватылганнарын бүтән күрмәдек. Аллаһка шөкер! Авылга кергәч, беренче итеп, Бәчек мәчете имамы Равил хәзрәт Садриев белән танышып сөйләштек.
- Минем 78 яшькә җитеп мондый хәлне күрү түгел, ишеткәнем дә юк иде. Хәзер төзекләндереп бетерә яздык инде. Билгеле, кеше үзенең туган-тумачаларының каберен ватык хәлдә тотмый, тизрәк рәтләп куярга тырыша. Гомумән, зиратны карап торабыз, былтыр яңа койма ясатып куйган идек, быел аны буядык әнә. Ташларны урыннарыннан лом белән каерып аударганнар, ахры. Кемнең кулы күтәрелгәндер мондый гөнаһлы эшкә? Акылга сыймаслык хәл бу! - дип тирән аптыравын белдерде ул.
Без имамнан бу хәлнең иң беренче шаһиты турында сорагач, ул Бәчектә яшәүче Хәйдәр Сибгатуллинны күрергә киңәш итте.
- Иң башта аны иртән көтүче күргән. Аннары безгә килеп җитте инде ул авыр хәбәр. Баргач шаккатык: алдагы рәттәге кабер ташлары язулы ягы белән җирдә ята иде. Башта 35 ауган таш таптык. Аннары эчтәрәк тә күрдек - барлыгы 41гә җитте кузгатылган ташлар саны. Шунысы гаҗәп, алар барысы да, йөзтүбән егылган шикелле, бер якка аударылганнар иде. Әллә соң җил екканмы боларны дип тә уйладык башта - алдагы кичтә бик көчле җил искән иде бит. Алай дигәндә, зур агачлар ышыгындагылар нигә ауган? Ә җил бөтен көченә искән ачык урында, нишләптер, кузгалганнар юк. Аннары инде, җил екса да шул хәтле вата алыр иде микән ташны... Бөтенебез аптырадык инде. Шуларны күргәч, гел әллә нишләдем, күңелемә урын таба алмый интектем. Туган авылымда моны күрүе бик авыр булды миңа. Халык җыелып рәтләп чыккач кына тынычландым бераз, - дип уртаклашты күргәннәре белән Хәйдәр.
8 июнь көнне иртән зиратка беренчеләрдән булып барган кеше күргәннәре бу. Менә шулай Бәчек зиратында бер төн эчендә кырыктан артык каберне мәсхәрә итеп ватып чыгалар. Билгеле, кемнең дә булса, Ходайдан курыкмыйча, шундый зур гөнаһка кул күтәрә алуына ышанасы килми. Җил-давылга да сылтап булмый шикелле. Ул чагында кем?
Хәзер инде анда, нигездә, тәртип кертелгән дисәң дә ярый. Бәчеклеләрнең эшне тиз тотуы сөендерә. Әмма авыл халкы тынычланган дип әйтеп булмый. Шунда очрашып сөйләшкән кешеләрнең барысы да бу хәлгә борчылуын белдерделәр.
Гаеплене полиция табар дип өметләнәсе килә. Тикшерү эшләре бара хәзер. Бу эш белән районның тикшерү эшләре бүлеге башлыгының урынбасары җитәкчелек итә. Халыкны борчуга салган өчен мәлгунь җавап тотарга тиеш.
... Бәчек халкы белән аралашып кире киткәндә күңелебездә бер теләк бөреләнгән иде: бүтән кабатланмасын иде мондый хәл! Һәрхәлдә, бакыйлыкка күчкән якыннары рухына зиярәт кылганда, шомлы уйлар өзмәсен иде бәчеклеләрнең догаларын.

Ильяс САЛИХҖАН

Нравится
Поделиться:
Реклама
Комментарии (0)
  • 20 января 2018 в 18:40
    «Бакырчымда таңнар ата» Әй, Бакырчым, минем туган җирем, Тирә-якта сиңа тиңнәр юк! Туган авылының чын патриоты, аның әле бик күп гасырлар яшәвен бар булганы белән теләп, киләчәге, язмышы өчен ихлас борчылучы шәхес, бакырчылы Рәйханә Зәйнуллинаның «Бакырчымда таңнар ата» дип тирән мәгънә салынган исем астында 287 битле китабы яңа гына табадан төшеп, дөнья күрде.
    15
    0
    0
  • 20 января 2018 в 16:59
    Рамил Әсхәдуллин: «Әти безнең белән аралашмыйча яшәсә, трагедия булыр иде» Рамил Әсхәдуллин күпләргә Гамил Әсхәдуллинның улы һәм «Мунча ташы» театрында җырлап йөрүче егет буларак таныш. Җырлаудан кала, аранжировка, көйләр язу белән дә шөгыльләнә ул. Мәктәптә укыганда егетнең каратэ белән шөгыльләнәсе килсә, Гамил абый аны оста баянчы итеп күрергә тели.
    14
    0
    0
  • 20 января 2018 в 15:26
    Күңелемдәгесен әйтәм Идел катса да, шатлык китермәде. Авылга барыбер юл кыскармады. Боз кичүе - бер якка 170 сум. Артык кыйммәт. Әйләнгечтән кайтырга туры киләчәк.
    28
    0
    0
  • 20 января 2018 в 14:05
    Аерылышкач та хатынның баласына алимент түләргәме? – Бер хатынга өйләнеп аның баласын уллыкка алырга телим. Аерылыша калсак аның алимент таләп итмәячәге турында өйләнешү килешүендә (брачный контракт) язып буламы? Баласын да, үзен дә минем торакта теркәгән очракта, шулай ук аерылыша-нитә калсак, проблемалар булмасмы икән?
    13
    0
    0
  • 20 января 2018 в 12:50
    «Яшел Үзән» остаханәсе Кыш – кошларга аеруча авыр ел фасылы. Чөнки нәкъ менә бу вакытта аларга азык табуы авырая. Һәм кошлар безнең ярдәмгә мохтаҗ. Моның өчен әйдәгез җимлекләр ясыйк. Ә аны ясау ысуллары бихисап. Без сезгә иң гадиен тәкъдим итәбез.
    23
    0
    0
  • 20 января 2018 в 11:12
    Сайлауларга бар да әзер 2018 ел сайлауларының кайчан буласы инде һәркемгә мәгълүм – бу 18 март. Шулай ук, 6 елга президентлыкка кемнәрнең кандидат булып торуларын да һәркемнең беләсе килде. 12 гыйнвар төнендә бусы да ачыкланды. Исән-имин, билгеләнгән датаны җиткереп, күңелебезгә хуш килгән ил башлыгын гына сайлыйсы калды.
    29
    0
    0
  • 20 января 2018 в 09:52
    Урамда – кыш... Чана, чаңгы шуар чак Спорт белән шөгыльләнү бүген, чынлап та, модада. Элек тә чаңгыда, тимераякта шуа, хоккей уйный идек инде, диярсез. Шулайдыр да, тик бүген авылларда, берсеннән-берсе күреп, сәламәт яшәү рәвеше алып барырга омтылучыларның көннән-көн артуы үзенә бер күңелле. Авылны һич кенә дә кышкы йокыга талган дип әйтеп булмый, җәмәгать. Киресенчә, кичен салада икенче тормыш башлана гына әле.
    34
    0
    0
  • 20 января 2018 в 08:40
    Дмитрий Рогозин: «Без сезнең эштән канәгать» А.М.Горький исемендәге Яшел Үзән заводында 22160 проектындагы патруль корабле сериясендә алтынчы корабльгә нигез салу тантанасы булды.
    20
    0
    0
  • 19 января 2018 в 19:47
    Яшел Үзәндә татар телен өйрәнергә теләүчеләр шактый җыелган Яшел Үзәндә мәчетләр оештырган татар теле курсларында тел һәм дини, милли, кыйммәтләр турында сөлиячәкбез, - ди Яшел Үзән имам-мөхтәстибе.
    59
    0
    0
  • 19 января 2018 в 16:27
    Татарстанда -25 градуска кадәр суыта Урыны белән бераз кар явачак.
    50
    0
    0
  • 19 января 2018 в 15:32
    Ялганга ышанмагыз! Татарстан Республикасында пенсионерларга Пенсия фондының биш мең сум күләмендә акча түләү белән бәйле мошенниклык очраклары күзәтелгән. Әмма бу хәбәр дөреслеккә туры килми, быел андый өстәмә түләү көтелми.
    61
    0
    0
  • 19 января 2018 в 14:22
    Иң кайнар яңалыклар Олы Яке мәктәбе укучылары бу көннәрдә тырышып җимлекләр ясый. Алардан мәктәптә күргәзмә оештырылачак. Аннан төрле номинациядә җиңүчеләр ачыкланачак. Җимлекләрне өйләренә алып кайтып элгәннән соң, укучылар күзәтүләрен проект эшендә тәкъдим итәчәк.
    86
    0
    0
  • 19 января 2018 в 13:25
    Яшел Үзәндә хач мануга әзерлек Районыбыз күпмилләтле һәм бездә төрле дингә табынучылар үзара дус, тату яши, шөкер. Бер-беребезнең йолаларына, гореф-гадәтләренә хөрмәт белән карыйбыз.
    48
    0
    1
Реклама
  • 23 октября 2017 в 14:24
    Защити себя!
  • Бакырчыда Мәүлид бәйрәме
  • Яшел Үзән пассажир автотранспорт предприятиясендә ничек бәйрәм иттеләр?
  • Авыр атлетлар кабат Яшел Үзәндә
  • Бакырчыда каз өмәсе
  • Яшел Үзән полициясе бәйрәм итте (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • Газовикларның риск зонасына васильеволылар да эләгә
  • Безнең кораблар Гарәп диңгезен иңли башлады
  • Маякта йозлэгэн казый жыелды. Нэрсэ булган???
  • МЕТЕОРда балалар өчен оештырылган ярыш
  • Юныс Сафиуллин белән очрашу кичәсе
  • 19 января 2018 в 10:17
    Яшел Үзән районыннан чыккан батырларны ил белергә тиеш
    Уважаемые читатели! Скоро наша страна будет отмечать 73-летие Великой Победы над фашистской Германией. На протянувшихся от Северного Ледовитого океана до Черного моря фронтах Великой Отечественной войны наши земляки из дер. Паново проявляли мужество и отвагу. Благодаря рассекреченным в 21 веке архивным документам можно написать о каждом солдате и офицере, участвовавшим в ВОВ. Сегодня сообщаем о героях, чьи подвиги стали нам известны. Они были призваны различными городскими и районными военкоматами Советского Союза, в том числе Нурлатским и Зеленодольским военкоматами ТАССР.
    82
    0
    0
  • 1 ноября 2017 в 10:53
    БЕЗ СЕЗНЕ КӨТӘБЕЗ! Белдерүләрегезне 5-67-02 телефоны аша яки Гоголь ур, 23а йортына килеп калдыра аласыз.
  • 18 января 2018 в 14:42
    Дөрләп янган автобус эчендә 52 кеше һәлак булган (ВИДЕО) Фаҗига Казахстанда булган. 52 кеше тереләй янып үлгән, нибары 5 кеше генә чыгып котыла алган.
    212
    0
    0
  • 17 января 2018 в 13:18
    Билгеләнү 2018 елның 9 гыйнварында Яшел Үзән РУЭСы җитәкчесе итеп Шабалдашов Владимир Николаевич билгеләнде.
    196
    0
    0
  • 17 января 2018 в 15:20
    Бәхетле дә инде Бакырчы балалары! (Фото) Чынлап та, бәхетле. Кечкенә генә авылда яшәсәләр дә, шәһәрдәге яшьтәшләреннән бер генә ким җирләре дә юк.
    193
    0
    1
  • 17 января 2018 в 11:49
    Кар машиналарын тикшерәләр ТРның Дәүләт техник күзәтчелеге идарәсе башка күзәтчелек һәм хокук саклау органнары белән берлектә 2018 елның 15 гыйнварыннан 7 мартка кадәр республика территориясендә “Кар машинасы-2018” профилактик чарасын уздыра башлады.
    132
    0
    1
  • 18 января 2018 в 16:47
    Белдерү 26 гыйнварда 10 сәгатьтә "Родина" мәдәният сарае китапханәсе уку залында Яшел Үзән муниципаль районы авылларында һәм шәһәре мәктәләрендә "Илһам чишмәсе" иҗат берләшмәсендәге шигырьгә гашыйк укытучыларның - барысын да милли-мәдәни үзәкнең киңәйтелгән утырышына чакырабыз.  
    124
    0
    0
  • 18 января 2018 в 11:28
    Чүп яндыру заводы төзелә. Кайда икән? Татарстан Экология министрлыгы сайтында «АГК-2» компаниясе көнкүреш калдыкларын яндыручы заводның Яшел Үзән районында төзелергә мөмкин дип хәбәр ителә.
    119
    0
    0
  • 17 января 2018 в 08:32
    Россиядә иң кирәкле даруларның бәясе арзанайды Бу - әлеге категориягә кергән дару бәяләрен җайга салуда дәүләт сәясәте белән бәйле, дип искәрттеләр РФ Сәламәтлек саклау министрлыгында.
    110
    0
    0
  • 17 января 2018 в 16:41
    99
    0
    0